Krajina, Slovensko, Typ krajiny, Príroda, Orava, Hory, Biotopy, Fotografie

Spálená dolina

skala
Hits: 2924

Spálená je vrch v Roháčoch, ležiaci na hlavnom hrebeni Západných Tatier. Po strmých svahoch vedú dva lavínové žľaby vedúce do Spálenej a Hlbokej (mapy.cz). Spálená dolina je ľadovcové údolie dlhé približne 3 km. Dnes hornú časť doliny tvoria sutiny, alebo nesúvislé trávnaté spoločenstvá. V zime tu často padajú lavíny, ktoré niekedy končia až v dolných častiach údolia. Stredná časť doliny má miernejší charakter so zbytkami ľadovcových morén a žulovými sutinami. Niektoré balvany sú obrovité. Dolina je turisticky obľúbená, je divoká, malebná a pritom celkom ľahko dosiahnuteľná. Vedie cez ňu trasa na Adamcuľu, do Baníkovského sedla a ku Roháčskym plesám (egeon.cz). Dolina končí skalnatým prahom nad Roháčskou dolinou, cez ktorý padá Roháčsky vodopád (turistika.cz).  Spálená dolina odbočuje z Roháčskej doliny smerom na juhozápad. Preteká ňou Spálený potok, ktorý v dolnej časti doliny vytvára Roháčsky vodopád (Wikipedia).

Spálená is a peak in the range, located on the main ridge of the Western Tatras. Two avalanche gullies descend the steep slopes, leading into the Spálená and Hlboká valleys (mapy.cz). Spálená Valley is a glacial valley approximately 3 km long. Today, the upper part of the valley is composed of scree or scattered grass communities. In winter, avalanches often occur, sometimes reaching the lower parts of the valley. The middle section of the valley has a gentler character with remnants of glacial moraines and granite scree. Some boulders are enormous. The valley is popular with tourists; it is wild, picturesque, and relatively easy to reach. A trail runs through it to Adamcuľa, Baníkovské Saddle, and Roháče Lakes (egeon.cz). The valley ends with a rocky threshold above Roháče Valley, over which Roháče Waterfall cascades (.cz). Spálená Valley branches off from Roháče Valley to the southwest. Spálený Creek flows through it, creating the Roháče Waterfall in the lower part of the valley (Wikipedia).

Spálená to szczyt w paśmie Roháče, położony na głównym grzbiecie Tatr Zachodnich. Po stromych stokach opadają dwa lawinowe żleby, prowadzące do Doliny Spálená i Doliny Hlboká (mapy.cz). Dolina Spálená to lodowcowa dolina o długości około 3 km. Obecnie górna część doliny składa się z rumowisk lub rozproszonych trawiastych zbiorowisk. Zimą często schodzą tu lawiny, które czasami docierają do dolnych partii doliny. Środkowa część doliny ma łagodniejszy charakter z pozostałościami moren lodowcowych i granitowymi rumowiskami. Niektóre głazy są ogromne. Dolina jest popularna wśród turystów; jest dzika, malownicza i stosunkowo łatwo dostępna. Przez nią przebiega szlak na Adamculę, do Przełęczy Baníkovské i nad Stawy Roháče (egeon.cz). Dolina kończy się skalnym progiem nad Doliną Roháče, przez który opada Wodospad Roháče (turistika.cz). Dolina Spálená odgałęzia się od Doliny Roháče w kierunku południowo-zachodnim. Przepływa przez nią potok Spálený, który w dolnej części doliny tworzy Wodospad Roháče (Wikipedia).

 

Krajina, Slovensko, Typ krajiny, Príroda, Orava, Hory, Biotopy, Fotografie

Smutná dolina

skala
Hits: 2449

Smutná dolina leží v závere Roháčskej doliny. Vedie ňou turistický chodník od Ťatliakovho jazera cez Smutné sedlo až do Žiaru. Spadajú do nej strmé severné steny Plačlivého (Wikipedia). Pomenovanie tejto vzniklo na základe jej vyprahnutosti a nedostatku zelene kvôli absencii potoka (Oskar Mažgút). Rastie tu lnica alpínska, ktorá sa nachádza na Slovensku len v Smutnej a Hlbokej doline (cezhory.sk). Na západnej strane doliny je vyvýšená plošina Predné Zelené, na ktorej sa nachádzajú Roháčske plesá. Záver doliny tvorí ľadovcový kotol, lemovaný vrcholmi Tri kopy, Plačlivé a Ostrý Roháč (mistopis.eu). Na spodnej strane sa nachádzajú veľké suťoviská (treking.cz). Smutná dolina je súčasťou TANAP-u (mistopis.eu).

Smutná dolina is located at the end of Roháčska dolina. A tourist trail leads through it from Ťatliakovo Lake via Smutné saddle all the way to Žiar. The steep northern walls of Plačlivé descend into it (Wikipedia). The name of this valley originates from its barrenness and lack of greenery due to the absence of a stream (Oskar Mažgút). Alpine toadflax grows here, which is found in Slovakia only in Smutná and Hlboká valleys (cezhory.sk). On the western side of the valley is the elevated plateau of Predné Zelené, where the lakes are located. The end of the valley forms a glacial cirque, bordered by the peaks of Tri kopy, Plačlivé, and Ostrý Roháč (mistopis.eu). At the lower side, there are large scree fields (treking.cz). Smutná dolina is part of TANAP (mistopis.eu).

Smutná dolina znajduje się na końcu Roháčskej doliny. Prowadzi przez nią szlak turystyczny od jeziora Ťatliakovo przez Smutné saddle aż do Žiaru. Do niej opadają strome północne ściany Plačlivého (Wikipedia). Nazwa tej doliny pochodzi od jej jałowości i braku zieleni z powodu braku strumienia (Oskar Mažgút). Rośnie tu lnica alpejska, która w Słowacji występuje tylko w dolinach Smutná i Hlboká (cezhory.sk). Po zachodniej stronie doliny znajduje się wyniesiony płaskowyż Predné Zelené, na którym znajdują się jeziora Roháče. Koniec doliny tworzy kocioł lodowcowy, otoczony szczytami Tri kopy, Plačlivé i Ostrý Roháč (mistopis.eu). Na dolnej stronie znajdują się duże pola piargów (treking.cz). Smutná dolina jest częścią TANAP (mistopis.eu).

Krajina, Slovensko, Objekty, predmety a priestory, Hrady, Orava, Umenie, Stavby, Fotografie

Oravský hrad

skala
Hits: 3362

Oravský hrad sa nachádza na strmom vápencovom brale nad obcou Oravský Podzámok, 112 metrov na riekou . Je národnou kultúrnou pamiatkou. Vznikol v 13-om storočí na mieste staršieho pravdepodobne z doby okolo prelomu letopočtov. Prvá zmienka je z roku 1267 (muzeum.sk). Historici predpokladajú že ho začali stavať po v páde Tatárov na naše územie roku 1241 (orava-liptov.sk). Iné názvy: Oravský zámok, castrum Arwa, castrum Arua (Zuzana Brezáková). Mal viacero majiteľov, okrem iného Matúša Čáka Trenčianskeho, Mateja Korvína. V rokoch 1556 – 1621 Turzovci hrad prestavali a opevnili (Wikipedia). V roku 1800 vyhorel. Obnovili ho Pálfyovci a naposledy bol významne obnovený v rokoch 1953 – 1968 (muzeum.sk). V priestoroch hradu je expozície Oravského múzea. Na hrade sa nakrúcal Upír Nosferatu z roku 1922, filmy Kráľ drozdia brada, Sokoliar Tomáš (Wikipedia), Adam Šangala, Láska na vlásku (planetslovakia.sk). Studňu na strednom hrade dal vyhĺbiť František Turzo v 16. storočí, bol hlboká 90 metrov (Plaček, Bóna). Počas celého roka sa na hrade konajú rôzne , napr. rozprávanie povestí a legiend o Oravskom hrade či Sokoliarsky deň (Ľubomír Motyčka).

Orava Castle is situated on a steep limestone cliff above the village of Oravský Podzámok, 112 meters above the Orava River. It is a national cultural monument, having originated in the 13th century on the site of an older settlement, likely dating back to the turn of the millennia. The first mention of the castle is from the year 1267 (muzeum.sk). Historians speculate that its construction began following the invasion of the Tatars into our territory in 1241 (orava-.sk). Other names for the castle include Orava Castle, castrum Arwa, castrum Arua (Zuzana Brezáková). It had several owners, including Matúš Čák of Trenčín and Matthias Corvinus. Between 1556 and 1621, the Thurzos reconstructed and fortified the castle (Wikipedia). In 1800, it was ravaged by fire, but the Pálfys restored it, with significant renovations taking place from 1953 to 1968 (muzeum.sk). The castle houses exhibitions from the Orava Museum. Notably, the castle served as a filming location for the 1922 film Nosferatu, as well as movies like Kráľ drozdia brada, Sokoliar Tomáš (Wikipedia), Adam Šangala, and Láska na vlásku (planetslovakia.sk). The well on the central courtyard, reaching a depth of 90 meters, was excavated by František Turzo in the 16th century (Plaček, Bóna). Throughout the year, various events take place at the castle, including storytelling sessions about legends and tales of Orava Castle and Falconry Day (Ľubomír Motyčka).

Zamek Orawski znajduje się na stromym klifie z wapienia ponad wsią Oravský Podzámok, 112 metrów nad rzeką Orawa. Jest to narodowe dziedzictwo kulturowe. Zbudowany został w XIII wieku na miejscu wcześniejszego osiedla, prawdopodobnie z okresu przełomu tysiącleci. Pierwsze wzmianki o zamku pochodzą z roku 1267 (muzeum.sk). Historycy spekulują, że jego budowę rozpoczęto po najazdach Tatarów na nasze terytorium w 1241 roku (orava-liptov.sk). Inne nazwy zamku to Zamek Orawski, castrum Arwa, castrum Arua (Zuzana Brezáková). Miał wielu właścicieli, w tym Matúša Čáka z Trenčína i Macieja Korwina. W latach 1556-1621 Thurzowie przebudowali i umocnili zamek (Wikipedia). W 1800 roku uległ pożarowi. Odbudowali go Pálfyowie, a ostatnie znaczące prace renowacyjne przeprowadzono w latach 1953-1968 (muzeum.sk). Zamek mieści ekspozycje Muzeum Orawskiego. Zamek był miejscem kręcenia filmu Nosferatu z 1922 roku, a także filmów takich jak Kráľ drozdia brada, Sokoliar Tomáš (Wikipedia), Adam Šangala i Láska na vlásku (planetslovakia.sk). Studnię na dziedzińcu głównym o głębokości 90 metrów wykopał František Turzo w XVI wieku (Plaček, Bóna). Przez cały rok w zamku odbywają się różne wydarzenia, w tym opowieści o legendach i historiach zamku Orawskiego czy Dzień Sokolnictwa (Ľubomír Motyčka).

TOP

Všetky

Krajina, Slovensko, Príroda, Orava, Biotopy, Fotografie

Roháčsky vodopád

skala
Hits: 2732

Roháčsky vodopád je 23 metrov vysoký vodopád na potoku v Spálenej doline (portaltatra.sk), v nadmorskej výške 1 340 metrov (treking.cz). Jeho priemerný prietok na Studenom potoku je 500 – 1 200 litrov za sekundu, je závislý od ročného obdobia. Prístupnejší a väčší je Vyšný Roháčsky vodopád. Nižný Roháčsky vodopád sa nachádza asi 100 metrov pod Vyšným. Jeho charakter je zjavne kaskádovitý na úseku dlhom cca 20 metrov (aktuality.sk).

Roháčsky Waterfall is a 23-meter high waterfall on a stream in Spálená Valley (portaltatra.sk), at an elevation of 1,340 meters (treking.cz). Its average water flow on Studený Stream ranges from 500 to 1,200 liters per second, depending on the season. The more accessible and larger one is Vyšný Roháčsky Waterfall. Nižný Roháčsky Waterfall is located about 100 meters below Vyšný, and its character is evidently cascading over a section of about 20 meters (aktuality.sk).

Wodospad Roháčsky to 23-metrowy wodospad na strumieniu w Dolinie Spálená (portaltatra.sk), na wysokości 1340 metrów (treking.cz). Jego średni przepływ wody na Strumieniu Studený wynosi od 500 do 1200 litrów na sekundę, w zależności od pory roku. Bardziej dostępny i większy jest Wodospad Vyšný Roháčsky. Nižný Roháčsky Waterfall znajduje się około 100 metrów poniżej Vyšný, a jego charakter jest wyraźnie kaskadowy na odcinku około 20 metrów (aktuality.sk).

Krajina, Slovensko, Obce, Slovenské, Orava, Fotografie

Mútne

skala
Hits: 3577

Mútne leží v nadmorskej výške 836 metrov nad morom, na odlesnenej Podbeskydskej brázde. K obci aj Duľov a Mútňanská píla (orava-liptov.sk). Založenie sa viaže ku grófovi Gašparovi Illésházymu, ktorý v roku 1647 prikázala Matejovi Benčíkovi z Jasenice, aby pri potoku Mútnik založil dedinu. Názov obce je podľa potoka, o ktorom hovorievali, že tiekol mútny aj vtedy, keď nepršalo. Mútne bola valaská obec. V roku 1659 mala 488 obyvateľov. Vďaka svojej polohe vysoko v horách, bola obec neraz ušetrená od pustošenia a násilností v nepokojnom 17. storočí (mutne.sk). Mútňanské boli pôvodne zmiešané, najmä jedľobukové. Tie boli nahradené smrekovou monokultúrou. Odvodnené boli aj zamokrené pôdy najmä na alúviu Mútňanky, čím sa narušili podmienky pre slatiny a rašeliniská. V poslednej dobe sa tu našla Salix myrtilloides – čo je jediný potvrdený výskyt kriticky ohrozeného druhu na Slovensku. Vzácny je aj nález drobnej orchidey Microstylis monophyllos. Zo živočíchov tu žijú napr.: čmele Bombus lucorum a eromofilný eurytopný Pyrobombus lapidarius. Vyskytuje sa tu aj čierna forma vretenice Vipera berus morpha prester (mutne.sk).

Mútne is situated at an altitude of 836 meters above sea level, in the deforested Podbeskydská Brázda. The village includes the settlements of Duľov and Mútňanská píla (–.sk). The founding of the village is associated with Count Gašpar Illésházy, who in 1647 instructed Matej Benčík from Jasenica to establish a village near the Mútnik stream. The name of the village comes from the stream, which was said to be muddy even when it was not raining. Mútne was a Wallachian village. In 1659, it had 488 inhabitants. Due to its high mountain location, the village was often spared from devastation and violence during the turbulent 17th century (mutne.sk). The Mútňanské forests were originally mixed, mainly spruce-beech. They were replaced by spruce monoculture. Wetlands, especially in the Mútňanka alluvium, were drained, disrupting conditions for marshes and peat bogs. Recently, the critically endangered species Salix myrtilloides has been found here, the only confirmed occurrence in Slovakia. Also rare is the discovery of the small orchid Microstylis monophyllos. includes species such as Bombus lucorum bees and the eromophilous eurytopic Pyrobombus lapidarius. There is also a black form of the adder Vipera berus morpha prester (mutne.sk).

Mútne leży na wysokości 836 metrów nad poziomem morza, w bezleśnej Dolinie Podbeskydskiej. Do wsi należą także osady Duľov i Mútňanská píla (orava-liptov.sk). Założenie wsi wiąże się z hrabią Gašparem Illésházym, który w 1647 roku polecił Matejowi Benčíkowi z Jasenicy założyć wieś przy potoku Mútnik. Nazwa wsi pochodzi od potoku, o którym mówiono, że jest mętny nawet wtedy, gdy nie pada deszcz. Mútne było wsią wołoską. W 1659 roku miało 488 mieszkańców. Ze względu na swoje wysokie położenie w górach wieś często była oszczędzana przed spustoszeniem i przemocą w burzliwym XVII wieku (mutne.sk). Leśne obszary Mútňanské były pierwotnie zalesione mieszaniec, głównie świerkowo-bukowy. Zastąpiono je monokulturą świerka. Tereny podmokłe, zwłaszcza w dolinie Mútňanky, zostały osuszone, co zakłóciło warunki dla bagien i torfowisk. Ostatnio znaleziono tu krytycznie zagrożony gatunek Salix myrtilloides, jedyny potwierdzony przypadek występowania w Słowacji. Rzadki jest także znaleziskiem małej orchidei Microstylis monophyllos. Wśród fauny występują takie gatunki jak pszczoły Bombus lucorum i eurytopowy Pyrobombus lapidarius. Występuje także czarna forma żmii Vipera berus morpha prester (mutne.sk).